
اولریک نیسر (Ulric Neisser)
اولریک نیسر متولد 1928 از روانشناسان نامدار آمریکا است. اولریک نیسر در کیل آلمان متولد شد و والدینش او را در ۳ سالگی به آمریکا بردند. او تحصیلات دانشگاهیاش را در هاروارد آغاز کرد و در فیزیک تخصص گرفت. پس از اینکه استاد جوانی به نام جورج میلر او را تحت تاثیر قرار داد، به این نتیجه رسید که فیزیک او را ارضا نمیکند و لذا به روانشناسی روی آورد. او یک درس افتخاری در مورد روانشناسی ارتباطات را که توسط میلر تدریس میشد انتخاب کرد و در آن با نظریه خبری آشنا شد. او همچنین گزارش میدهد که از کتاب کافکا با عنوان اصول روانشناسی گشتالت تاثیر پذیرفتهاست.
نیسر پس از گرفتن درجه کارشناسی از هاروارد در ۱۹۵۰ درجه کارشناسی ارشد خود را در دانشگاه سوارتمور و زیر نظر ولفگانگ کهلر روانشناس گشتالتی دریافت کرد. نیسر برای تحصیل در دوره دکتری به هاروارد برگشت و آن را در ۱۹۵۶ دریافت کرد.
نیسر رفتارگرایی را نهتنها عجیب، بلکه همچنین آن را جنونآمیز یافت. او این شانس را داشت که اولین حرفه دانشگاهیاش كه در دانشگاه برندیز بود را در شرايطي آغاز كند كه ریاست گروه روانشناسی را آبراهام مزلو برعهده داشت. در آن هنگام، مزلو از آموزشی که براساس اصول رفتارگرایانه دیده بود دور میشد و رویکرد انسانگرایانه در این رشته را تدوین میکرد. مزلو نتوانست نیسر را در جهت روانشناسی انسانگرایی سوق دهد، یا روانشناسی انسانگرایی را به روانشناسی نیروی سوم برگرداند، اما برای نیسر فرصتی را فراهم کرد تا علایق خود به موضوعهای شناختی را دنبال کند.
نیسر در ۱۹۶۷ کتاب روانشناسی شناختی را منتشر کرد، در این کتاب یک روانشناسی جدید تعریف شده بود. این کتاب شهرت فوقالعاده پیدا کرد و هنگامی که نیسر فهمید او را به عنوان «پدر» روانشناسی شناختی قلمداد کردهاند دستپاچه شد. او تمایلی نداشت که یک مکتب فکری ایجاد کند، اما کتابش موجب شد که روانشناسی از رفتارگرایی دور شده و در جهت شناختی سوق داده شود.
روانشناسی شناختی به فرآیندهایی مانند حس کردن، ادراک، تصویرسازی ذهنی، حافظه، حل مساله، تفکر و همه فعالیتهای دیگر ذهنی مربوط است.
نیسر نه سال پس از نوشتن این کتاب که روانشناسی شناختی را راهاندازی کرد، کتاب شناخت و واقعیت۱ (۱۹۷۶) را منتشر ساخت که در آن از محدود کردن دیدگاه شناختی و متکی کردن آن به دادههای حاصل از موقعیتهای آزمایشگاهی ساختگی به جای موقعیتهای واقعی زندگی ابراز تاسف کرد. او دچار سرخوردگی شد و نتیجه گرفت که جنبش روانشناسی شناختی به گونهای که در آن زمان مطرح شده بود به فهم روانشناسی درباره برخورد انسان با واقعیت خدمت زیادی نمیکند و بدین ترتیب نیسر که خود یکی از مهمترین چهرهها در بنیانگذاری روانشناسی شناختی بود، منتقد پر هیاهویی شد و جنبش را به مبارزه طلبید، همانگونه که زمانی علیه رفتارگرایی به مخالفت برخاسته بود.
او پس از صرف ۱۷ سال در دانشگاه کرنل، اکنون عضو دانشگاه اموری در آتلانتا واقع در ایالت جورجیاست.




